Eindevent Weggooien? Ons een zorg!

Ziekenhuizen produceren dagelijks enorme hoeveelheden afval, vaak zonder dat dit noodzakelijk is. Veel producten worden standaard na éénmalig gebruik weggegooid, terwijl hergebruik of duurzamere alternatieven mogelijk zijn. Dit zorgt niet alleen voor onnodige verspilling van materialen en kosten, maar verhoogt ook de druk op zorginstellingen en de milieu-impact van de sector.

Tijdens het eindevent van het onderzoeksproject ‘Weggooien? Ons een zorg!’ werden de inzichten uit het onderzoek gedeeld en bespraken zorgprofessionals en onderzoekers oplossingen om zorgafval structureel te verminderen. Het project laat zien dat kleine aanpassingen in productgebruik en processen grote impact kunnen hebben op duurzaamheid en kosten.

Zorgpadanalyse

Uit de zorgpadanalyses blijkt dat veel materialen onnodig worden weggegooid. Bijvoorbeeld:

• Babyflesjes: In ziekenhuizen krijgt een baby gemiddeld 5 tot 6 nieuwe flesjes per dag, terwijl thuis één flesje wordt hergebruikt.
• Afdelingswissels: Patiënten krijgen bij elke afdelingswisseling nieuwe zuurstofslangen, sloffen of polsbandjes, terwijl hergebruik veilig mogelijk is.
• Onderleggers en verpakkingen: Vaak worden standaard grote of te absorberende producten gebruikt, terwijl een kleiner of lichter alternatief volstaat.

Deze werkwijze leidt tot onnodige kosten en een hoge milieu-impact. Door kritisch te kijken naar standaardprocedures en materialen, kunnen ziekenhuizen niet alleen verspilling tegengaan, maar ook efficiënter en kosteneffectiever werken.

Oplossingen uit het onderzoek

Tijdens het event deelden onderzoekers Anne van Vulpen (lectoraat Netwerken in een Circulaire Economie) en Paulien de Graaf- Muller (lectoraat Supply Chain Finance) inzichten uit hun praktijkonderzoek. De oplossingen richten zich op drie kerngebieden:

1. Producten met minder milieu-impact – Denk aan biobased onderleggers, recyclebare verpakkingen en herbruikbare medische hulpmiddelen.
2. Efficiëntere processen – Zoals het meeverhuizen van hulpmiddelen met de patiënt in plaats van bij elke afdelingswissel nieuwe materialen te gebruiken.
3. Slimme productontwerpen – Zoals kleinere verpakkingen, multifunctionele hulpmiddelen of producten die langer meegaan zonder extra risico’s.

Een concreet voorbeeld is de oogdruppelbril. Veel patiënten kopen deze bril niet zelf, waardoor ze verkeerd druppelen met complicaties als gevolg. Dit leidt tot extra behandelingen of inzet van verpleegkundigen. Door deze bril standaard mee te geven, worden fouten en vervolgzorg voorkomen, wat kosten en materiaalgebruik bespaart.

Van inzicht naar actie

Naast de onderzoeksresultaten werd tijdens de keynote van Kees Klomp besproken hoe samenwerking essentieel is in duurzame transities. In break-outsessies gingen deelnemers aan de slag met circulaire zorgprojecten, zorgpadanalyses en herontwerpstrategieën voor wegwerpschorten. De dag werd afgesloten met een wrap-up over de toekomst van duurzaam materiaalgebruik in de zorg en kansen voor vervolgonderzoek.

Download de brochure

Vervolgonderzoek

De inzichten uit dit onderzoek laten zien dat er nog veel te winnen valt op het gebied van zorgafvalreductie. Daarom nodigen de onderzoekers zorgprofessionals, ontwerpers en beleidsmakers uit om nieuwe ideeën en vraagstukken voor vervolgonderzoek te delen. Welke producten en processen kunnen nog slimmer, duurzamer en efficiënter worden ingericht? Wil je meedenken of samenwerken? Neem contact op met:

Paulien de Graaf- Muller

Anne van Vulpen